JobExpoThailand 150+ ตำแหน่งงาน

รับงานนอกเวลาระหว่างมีงานประจำ ตรวจสัญญาจ้างและผลประโยชน์ทับซ้อนก่อน

รับงานนอกเวลาระหว่างมีงานประจำ ตรวจสัญญาจ้างและผลประโยชน์ทับซ้อนก่อน
ที่มา: Wikimedia Commons

มีคนชวนให้ช่วยทำงานเล็กๆ นอกเวลา ค่าตอบแทนพอสมควร งานก็ถนัด เหลือแค่คำถามเดียวที่วนอยู่ในหัว จะรับไปเงียบๆ เพราะคิดว่าทำนอกเวลางานก็เป็นเรื่องส่วนตัว หรือควรบอกที่ทำงานก่อนเผื่อมีอะไรที่ยังไม่รู้

ทั้งสองทางมีเหตุผล แต่ก่อนตัดสินใจ มีบางเรื่องที่ควรเช็กให้แน่ เพราะปัญหาของงานนอกเวลามักไม่ได้เกิดจากตัวงาน แต่เกิดจากเส้นแบ่งที่ไม่ชัดระหว่างงานใหม่กับงานประจำ

ทำแบบนี้

เปิดสัญญาจ้างอ่านอีกรอบ มองหาข้อที่เกี่ยวกับการทำงานให้ผู้อื่น การห้ามทำธุรกิจแข่งขัน การรักษาความลับ และกรรมสิทธิ์ในผลงาน บางสัญญาเขียนกว้างจนครอบคลุมงานที่ทำนอกเวลาด้วย บางแห่งมีคู่มือพนักงานหรือระเบียบเพิ่มเติมที่ต้องอ่านประกอบ ถ้าอ่านแล้วไม่แน่ใจว่าข้อไหนหมายถึงอะไร ลองย้อนดูข้อในสัญญาจ้างที่ควรถามให้กระจ่างตั้งแต่ก่อนลงชื่อ เพราะหลักการเดียวกันใช้ได้กับการอ่านสัญญาที่เซ็นไปแล้วด้วย

แยกอุปกรณ์และบัญชีให้ขาด ใช้คอมพิวเตอร์ อีเมล และไฟล์ของตัวเองสำหรับงานนอกเวลาเท่านั้น งานที่ทำด้วยเครื่องของบริษัทอาจถูกตีความว่าเป็นทรัพย์สินของบริษัท และเสี่ยงที่ข้อมูลสองฝั่งจะปนกัน

ทำในเวลาของตัวเองจริงๆ ไม่รับสายลูกค้างานนอกระหว่างประชุม ไม่แอบส่งงานช่วงพักกลางวันจนกินเวลางานหลัก ถ้างานนอกต้องการให้ตอบกลับทันทีในเวลาทำงาน แปลว่างานนั้นอาจไม่เหมาะกับคนที่มีงานประจำ

จดรายได้และเอกสารไว้ให้เป็นระบบ รายได้เสริมมีเรื่องภาษีที่ต้องดูแลเอง เก็บหลักฐานการรับเงินและค่าใช้จ่ายไว้ แล้วตรวจสอบหลักเกณฑ์การยื่นภาษีกับกรมสรรพากรโดยตรง เพราะรายละเอียดขึ้นกับประเภทรายได้และอาจเปลี่ยนแปลงได้

ประเมินแรงของตัวเองตามจริง งานนอกที่กินเวลานอนจนงานหลักพลาดบ่อย เป็นสัญญาณให้ลดหรือหยุด ไม่ใช่สัญญาณให้ฝืนต่อ ใครที่เลือกงานเสริมแบบขับรถหรือส่งของช่วงเย็น ควรรู้เงื่อนไขและความเสี่ยงบนถนนก่อนกดรับงานส่งแรก เพราะความเหนื่อยสะสมกับการขับขี่เป็นคู่ที่อันตราย

เวลาว่างก็ไม่จำเป็นต้องถูกเติมด้วยงานหาเงินทุกนาที บางคนเลือกใช้วันหยุดทำสิ่งที่พักหัวจริงๆ อย่างการดูแลแปลงผักเล็กๆ ของตัวเองเฉพาะเสาร์อาทิตย์แบบคนทำงานออฟฟิศ แล้วกลับมาทำงานวันจันทร์ได้สดชื่นกว่าคนที่ใช้วันหยุดทำงานต่ออีกสองกะ

อย่าทำแบบนี้

อย่ารับงานจากลูกค้าหรือคู่ค้าของบริษัท แม้อีกฝ่ายจะเป็นคนชวนเอง และแม้จะเป็นงานคนละประเภทกับที่ทำให้บริษัท สถานการณ์นี้คือผลประโยชน์ทับซ้อนที่ชัดที่สุด และเป็นเรื่องที่ทำให้หลายคนเสียงานประจำ

อย่าใช้ข้อมูลหรือความรู้เฉพาะของบริษัท รายชื่อลูกค้า ราคาต้นทุน แผนงานที่ยังไม่เปิดเผย เทมเพลตหรือเอกสารภายใน แม้จะเป็นสิ่งที่เราเป็นคนทำขึ้นเอง ก็อาจเป็นสมบัติของบริษัทตามสัญญา

อย่ารับงานที่แข่งกับธุรกิจของนายจ้างโดยตรง เช่น ทำงานในบริษัทออกแบบ แล้วรับงานออกแบบให้ลูกค้ากลุ่มเดียวกันเป็นการส่วนตัว แม้สัญญาจะไม่ได้เขียนห้ามชัด ความไว้ใจที่เสียไปก็แก้ยาก

อย่าใช้ชื่อหรือตำแหน่งที่บริษัทเพื่อหางานนอก การบอกลูกค้าว่า “ผมเป็นผู้จัดการที่บริษัทนี้” เพื่อเพิ่มความน่าเชื่อถือ อาจทำให้ลูกค้าเข้าใจว่าบริษัทเป็นผู้รับผิดชอบงานนั้นไปด้วย

อย่าโพสต์อวดงานนอกในช่วงเวลางาน ดูเป็นเรื่องเล็ก แต่เพื่อนร่วมงานและหัวหน้าเห็นได้ และมักเป็นจุดเริ่มต้นของคำถามที่ตอบยาก

เมื่อไรควรบอกหัวหน้าก่อน

ถ้างานนอกอยู่ในสายเดียวกับงานประจำ ถ้าสัญญาหรือระเบียบบริษัทกำหนดให้ขออนุญาต ถ้ามีโอกาสแม้เพียงเล็กน้อยที่จะเจอลูกค้าหรือคู่แข่งของบริษัท หรือถ้างานนั้นอาจกระทบเวลาทำงานบางช่วง ให้บอกก่อนเริ่ม การคุยตรงๆ ตั้งแต่ต้นมักได้คำตอบที่ยืดหยุ่นกว่าการถูกพบเข้าภายหลัง

ถ้างานนอกเริ่มโตจนอยากทำเต็มเวลา นั่นเป็นอีกการตัดสินใจหนึ่ง ซึ่งควรคิดเรื่องความพร้อมก่อนทิ้งเงินเดือนประจำไปเปิดธุรกิจเองอย่างรอบคอบ

แล้วตอนนี้ คุณจำได้ไหมว่าสัญญาจ้างของตัวเองเขียนข้อห้ามไว้กี่ข้อ และเคยอ่านทุกข้อจนจบจริงหรือยัง?